Karakteristieke villa’s uit de tweede helft van de 19de eeuw en de prachtig bewaard gebleven wijken met een eigen structuur en voorgeschiedenis van eeuwen zijn onlosmakelijk verbonden met de identiteit van Vorstelijk Baarn. De Stichting MOOI BAARN streeft naar behoud en goed beheer van dit culturele erfgoed, waar nadrukkelijk ook de fraaie bomen en het vele groen deel van uitmaken.
In de winkelstraten moet er naar gestreefd worden dat monumentale winkelpanden of karaktervolle voorgevels blijven bestaan. Er dient een aanvaardbare mix te komen van moderne,
goed ingepaste nieuwbouw en traditionele panden, om te voorkomen dat Baarn herschapen wordt in de eenheidsworst die helaas zo kenmerkend is voor veel “moderne” dorpskernen. Wij Baarnaars moeten ons bewust zijn van ons historisch erfgoed en beseffen dat dit juist een wezenlijk deel is van ons woonplezier. Wij moeten ons ook bewust zijn dat onze voorouders deze monumentwaardige zaken hebben gebouwd en bomenlanen hebben aangelegd zodat volgende generaties ook hiervan kunnen genieten. Zo is een toekomst met traditie en kwaliteit mogelijk.

De Stichting MOOI BAARN is in 1996 opgericht om de publieke en politieke opinies ten aanzien van behoud, beheer en versterking van de karakteristieke kenmerken van het dorp te activeren. Directe aanleiding was het kort na elkaar verdwijnen van de karakteristieke villa’s Hoogwolde en Java. Samen met de Historische Kring Baerne kon ternauwernood worden voorkomen dat ook het oude koetshuis Madoera werd afgebroken. Sindsdien maakt de Stichting MOOI BAARN zich sterk voor het behoud van gebouwen, opstallen, infrastructuur en straatbeeld, maar ook voor monumenten met historische waarde en het voor Baarn kenmerkende groen, inclusief de uitgestrekte bossen en het historische polderlandschap rond het dorp.
Het zwaartepunt van de inspanningen van MOOI BAARN zal in de toekomst vooral liggen in het voortraject van de besluitvorming wanneer er nog geen vaste besluiten zijn genomen. Specialisten van de stichting zullen in nauw overleg treden met plannenmakers en proberen om zich in een vroeg stadium een oordeel te vormen over allerlei projecten. Kritische en opbouwende meningen met mogelijk alternatieve oplossingen zullen aan het politiek bestuur worden voorgelegd en door middel van publicaties met de Baarnaars worden gecommuniceerd.
Daarnaast worden met enige regelmaat artikelen geplaatst in de Baarnsche Courant over zaken die spelen binnen de gemeente Baarn.
Het bestuur van onze stichting bestaat uit leden die hun sporen op diverse terreinen hebben verdiend. Daarnaast beschikken wij over een netwerk van externe deskundigen op verschillende terreinen. Met onder andere juristen, een architect, een kunsthistoricus, een landschapshistoricus, een marketingdeskundige en een ecologisch adviseur, is het bestuur in staat een functioneel contact met de gemeente aan te gaan.
Tot op heden is de relatie met de gemeente Baarn goed, waardoor regelmatig een constructief overleg met de diverse ambtenaren mogelijk is.
Gemeente Baarn sluit aan bij Plan Boom Utrecht
De gemeente Baarn doet mee met Plan Boom Utrecht en nodigt inwoners uit om hun tuin groener en toekomstbestendiger te maken. Op zaterdag 24 januari kunnen inwoners bij De Groene Inval gratis vogelstruikjes ophalen. Inwoners met een grotere tuin kunnen zich daarnaast aanmelden voor een gratis boom.
Gratis struiken voor iedereenIedere inwoner van Baarn kan zonder aanmelding maximaal 4 gratis vogelstruikjes meenemen. Deze worden beschikbaar gesteld via De Groene Inval, een duurzaam tuincentrum dat zich inzet voor biodiversiteit, hergebruik en groen bewustzijn.Gratis boom voor grotere tuinenHeb je een tuin van 200 m² of groter en wil je een grotere boom planten? Dan kun je je tot en met 16 januari aanmelden via
k.verkaart@baarn.nl
Er geldt één boom per adres.Je kunt kiezen uit de volgende boomsoorten:
Alle bomen zijn geschikt voor Baarnse bodemomstandigheden (zand en klei), blijven passend binnen woonwijken en dragen bij aan biodiversiteit en klimaatadaptatie.Workshops en lezing op 24 januariOp de ophaaldag bij De Groene Inval (tussen 10:00 en 15:00 uur) is er van alles te doen:
Lezing: De tuin van de toekomst: jouw bomen als held
Barry Fokker vertelt op een toegankelijke en inspirerende manier hoe tuinen kunnen bijdragen aan 30% boomkroonbedekking. Hij gaat in op soortenkeuze, groeiruimte, biodiversiteit en praktische regels – vertaald naar wat je zelf in je tuin kunt doen.Samen werken aan een groener BaarnMet deze actie draagt De Groene Inval en Gemeente Baarn bij aan de doelen van Plan Boom Utrecht: meer bomen, meer biodiversiteit en een leefbare omgeving voor mens en dier. Door samen te planten, bouwen we aan een klimaatbestendige toekomst.Aanmelden voor een boom kan tot en met 16 januari.
Ophalen: zaterdag 24 januari, 10:00–15:00 uur bij De Groene Inval. De Geerenweg 8
Zie onderstaande link voor informatie van de gemeente:
https://www.baarn.nl/gemeente-baarn-sluit-aan-bij-plan-boom-utrecht
“Baarn en Groen.
Beleid, Bomen, Bodem, Biodiversiteit.”
Dat was de titel van het symposium georganiseerd door de Stichting Mooi Baarn op 16 november in de Herberg van Paulus. Dat “groen” van belang is, bleek uit de goede opkomst van donateurs en andere belangstellenden.
“We gaan het niet hebben over de natuur die zwaar onder druk staat, grotendeels veroorzaakt door menselijk handelen”, zegt Hanneke Burgers-Vos, voorzitter van Mooi Baarn. “Het gaat vanmiddag over de positieve ontwikkelingen en initiatieven op het gebied van Baarn en Groen die vaak onderbelicht zijn.”
Het symposium werd geopend door burgemeester Mark Röell die zich positief uitsprak over de Stichting Mooi Baarn die als ‘luis in de pels' de politiek scherp houdt. Bovendien haalde hij aan dat Mooi Baarn zichtbaar is in de gemeente, mede door de “Mooi Baarn” bomen die geschonken zijn.
De eerste spreekster was Kylie Verkaart, medewerker van de gemeente Baarn, die ons enthousiast meenam in het nieuwe bomenbeleidsplan dat in ontwikkeling is.
Chris Hartman van Staatsbosbeheer vertelde over de bossen van de Utrechtse Heuvelrug. “Door o.a. klimaatverandering en toenemend gebruik van terreinen zijn er uitdagingen voor de toekomst. Er zijn per jaar maar liefst 3,2 miljoen bezoekers in de bossen rond Baarn, geen pretpark haalt dat aantal”, stelde Chris. “De verwachting is dat 75% van de fijnspar gaat verdwijnen, 50% van de grove den, 90% van de lariks. Dit is zorgwekkend en daarom staat spreiding van de risico’s en een natuurlijke overlevingsstrategie van de boomsoorten nu meer voorop.”
“Baarn is een prachtig dorp met acht groene erfgoedgebieden die als een “ketting” over de kaart van Baarn liggen”, aldus Mariette van Oosterwijk Bruyn, landschapshistoricus, “het is zeer waardevol en zaak om het groen te koesteren en goed te beheren.” Denk onder meer aan de tuinen van villa Berg en Dal en villa Rusthoek, het Benthuijsbos en bosje van IJsendijke, de Pekingtuin, het Cantonspark en de oude en nieuwe algemene begraafplaats.
Niet alle plekken zijn toegankelijk, maar bijvoorbeeld een bezoek aan de oude begraafplaats is mogelijk door een sleutel op te halen bij het politiebureau en de tuin van villa Berg en Dal is open voor publiek, overdag, als de hekken openstaan.
Tot slot maakt ecoloog en bodemdeskundige Job Claushuis zich zorgen over “bloemarmoede” en geeft hij aan dat bloemen insecten aantrekken, die er weer voor zorgen dat wij zelf minder last hebben van insecten in ons huis en op ons terras. “Het gaat om drie belangrijke punten”, zegt Job: “strooiselkwaliteit, zand & klei en inheems.”
Strooiselkwaliteit betekent wat welke boom om zich heen strooit, waardoor er meer of juist minder andere soorten planten en bloemen onder de boom kunnen groeien. Bijvoorbeeld: onder een beuk groeit vrijwel niets, terwijl onder een linde een bloemenpracht kan ontstaan. Zandgrond heeft meestal een tekort aan calcium, voeg hiervan toe en de bodem verbetert. Klei is vruchtbaar, maar kan ook ondoordringbaar zijn voor boomwortels.
Insecten tref je vooral aan op inheemse soorten, op een inheemse liguster bijvoorbeeld, is voedsel te vinden voor wel 100 insectensoorten, daarentegen is op de liguster japonicum, die we vooral vinden in tuincentra, slechts voedsel voor 4 (!) insectensoorten.
Deze kennis maakt het mogelijk en is van belang om bewuster om te gaan met onze planten en bomen”, besluit Job.
Hanneke Burgers-Vos eindigt de middag met het uitreiken van de Mooi Baarn Prijs 2024 aan Bernard Noordman en Sikko de Vries van ‘De groene Inval’, een organisatie die al meer dan 100 jaar werkt aan bewustwording van de natuur, hoe mooi het werkt en wat je ermee kan doen. Met een oorkonde en een fraaie kruiwagen met Mooi Baarnlogo zijn zij blij verrast. Onder het genot van een hapje en een drankje wordt gezellig nagepraat en na een bijzondere middag gaat iedereen met een ‘Keltische Boomhoroscoop’, die is ingekocht door Mooi Baarn bij Hans Blokzijl van het Bomencentrum, naar huis.
Het bestuur van Stichting Mooi Baarn bestaat uit:
Hans Schraders – voorzitter a.i. Herman Olde Heuvelt – penningmeester
Tineke Duijnstee – secretaris Hanneke Burgers-Vos – bestuurslid
Janneke Badon Ghijben – bestuurslid Anèt Meijer - bestuurslid
Zoals bekend heeft mejuffrouw IJsendijk in de jaren twintig van de vorige eeuw het bosje geschonken aan de gemeente Baarn ten behoeve van de inwoners van Baarn. Deze schenking werd gedaan onder een paar stringente voorwaarden, waaronder dat het bos een wandelbos moest blijven. In de jaren 60 zijn twee erfgenamen van juffrouw IJsendijk afgekocht om de bouw van het ziekenhuis mogelijk te maken.
Het ziekenhuis wordt nu niet meer als zodanig gebruikt, maar er zijn nog wel poliklinieken in het gebouw gevestigd. Ten behoeve van de poliklinieken moet het betreffende deel van het gebouw gerenoveerd worden.
De gemeente heeft inmiddels ook de andere erfgenamen afgekocht. Thans gaat de gemeente er ten onrechte vanuit dat zij niet meer gebonden is aan de schenkingsvoorwaarden
De gemeente wil de locatie van het ziekenhuis verder ontwikkelen door er een woon/zorgfunctie mogelijk te maken. Daarvoor is een inschrijving voor de projectontwikkeling gestart. De voortgang hiervan laat nog even op zich wachten. Onlangs is bekend geworden dat de poliklinieken (tijdelijk) gaan verhuizen naar het bedrijventerrein. Hoe een en ander zich verder gaat ontwikkelen wordt door Mooi Baarn op de voet gevolgd. Inmiddels is de stichting Het Juweel van Baarn in het leven geroepen die tot doel heeft het behoud van het bosje in overeenstemming met de voorwaarden waaronder het bosje aan de gemeente is geschonken.
De gemeente is nu ook van plan het hertenkamp te sluiten en daarmee de
jaarlijkse kosten te besparen. De stichting Hertenkamp is daarom met de gemeente in gesprek. Helaas heeft het gesprek niet tot een ander inzicht geleid. De stichting Hertenkamp en de stichting Het Juweel van Baarn en Mooi Baarn zullen zich tot het uiterste inzetten voor het behoud van het Bosje van IJsendijk met daarin het hertenkamp!
Na een lange selectieprocedure is in 2017 geheel Soestdijk, paleis, landgoed met opstallen aan de MeyerBergman Groep (MBG) verkocht onder een aantal voorwaarden.
Om de renovatie van het paleis te bekostigen zijn deze voorwaarden opgerekt met verhoging van het aantal te bouwen appartementen op het terrein van de Marechaussee-kazerne, een hotel aan de overzijde van de Amsterdamsestraatweg en een Auditorium achter het paleis. Deze zaken stonden niet in de koopovereenkomst. Het is heel vreemd dat de gemeente akkoord is gegaan is met deze aanpassingen. Indien tevoren duidelijk was geweest dat aanpassingen achteraf mogelijk waren, dan zouden de biedingen op het paleis en het landgoed ongetwijfeld anders en mogelijkerwijs veel hoger geweest zijn.
Op 24 januari 2024 verwees de Raad van State het plan Soestdijk van de MBG naar de ‘prullenbak’. Daarmee was het 7 jaar lopende project ‘Made by Holland’ terug bij ‘af’!
Een nieuwe toekomstvisie werd geformuleerd: ‘Ontmoeten en verbinden in historisch erfgoed’. De MBG bouwt voort op de bestaande structuren van het landgoed en het paleis. De nieuwe invulling zet niet in op Landgoed Paleis Soestdijk “als massale publieksattractie, maar als duurzame ontmoetingsplek voor alle Nederlanders”, aldus MBG.
De investeringen van de MBG zouden in evenwicht gebracht worden met eigen middelen en inkomsten uit de Royal Park Live Concerten (RPLC’s), exposities en bezoekers aan tuinen en gebouwen.
Om de visie te kunnen realiseren, is een wijziging van het omgevingsplan, deelgebied Landgoed Paleis Soestdijk nodig, meldt gemeente Baarn. Hiervoor stelt MBG een Nota van randvoorwaarden en uitgangspunten op, waarin de visie wordt getoetst aan gemeentelijk en provinciaal beleid.
Bij de beoordeling wordt “nadrukkelijk rekening gehouden met en afgestemd op aspecten zoals natuur, cultuurhistorie en infrastructuur”, aldus de gemeente. Als de gemeenteraad de Nota en de wijziging van het omgevingsplan vaststelt, start het proces om het omgevingsplan te wijzigen en vervolgens de nodige omgevingsvergunningen te verlenen.
Parallel aan de uitwerking van de visie voor het landgoed is ook gestart met het restauratie- en renovatieplan voor Paleis Soestdijk. MBG start nog dit jaar met onderhoudswerkzaamheden aan de buitengevels van het Paleis. De aanvraag voor de monumentenvergunning voor de eerste fase (de Baarnse vleugel) staat gepland voor eind 2025, waarna de restauratie en renovatie na de zomer van 2026 kunnen beginnen.
De Stichting Mooi Baarn volgt met belangstelling de komende renovatiewerkzaamheden van deze erfgoedparel van Baarn.
De gemeente is eigenaar van de Wintertuin en het Cantonspark.
Er is de afgelopen jaren het nodige over gepraat en geschreven over de Wintertuin. Ook door Stichting Mooi Baarn.
De Wintertuin is een rijksmonument en wordt beschouwd als cultureel erfgoed. Het is een onlosmakelijk onderdeel van het Cantonspark en het is een unieke publieke Wintertuin in Nederland.
De gemeente – B&W en Raad – zullen keuzes moeten maken en onderling bepalen wat men wil met de Wintertuin. Hierbij dient wat Stichting Mooi Baarn betreft respect voor ons cultureel erfgoed voorop te staan.
Inmiddels zijn door ondernemers nieuwe plannen ingediend, die wij met belangstelling volgen.
‘Luis in de pels’ en zoeken naar samenwerking met gemeente Baarn
Zoals Stichting Mooi Baarn in 1996 is begonnen met de Gemeente Baarn een halt toe te roepen tegen de afbraak van fraaie monumenten, biedt deze houding van Mooi Baarn nu ook ruimte voor het benutten van een ‘opbouwende samenwerking’ met het Gemeentebestuur en de Raad. Zo bent u deelgenoot geweest van onze kritische artikelen en brieven naar de gemeente over onder meer de nieuwe plannen met het ziekenhuis in het Bosje van IJsendijk, waarin wij vasthouden aan de exclusieve zorgfunctie van het gebouw.
Verder is het regelmatig overleg over het groen in Baarn met de gemeente van steeds groter belang. Mooi Baarn volgt onder meer het kapbeleid van bomen (zie hieronder).
Een nieuw dossier vormt de Wilhelminavijver, die opgeknapt zal moeten worden.
De samenwerking blijkt ook uit het feit dat burgemeester Röell opnieuw bereid was het symposium van november 2024 in te leiden. Bovendien was een van de sprekers een medewerkster van de gemeente.
Stichting Mooi Baarn heeft periodiek overleg met zowel de afdeling Beheer Leefomgeving: Groen, Bomen en Spelen van de Gemeente Baarn als met Staatsbosbeheer.
Gemeente Baarn
Met de Gemeente Baarn hebben wij regelmatig overlegd over het nieuw te schrijven Bomenbeleidsplan. De contouren van dit nieuwe Bomenbeleidsplan zijn tijdens ons symposium in november 2024 geschetst door een medewerker van de Gemeente Baarn.
Officieel liep het Bomenbeleidsplan tot 2023, maar er is nog geen nieuw plan. Het Bomenbeleidsplan 2013 – 2023 is daarmee nog steeds het vigerende beleidsplan.
Een aantal jaar geleden heeft de gemeente helaas besloten het Bomenbeleidsplan 2013 – 2023 van de website te verwijderen en zal dit – ondanks herhaalde verzoeken van Mooi Baarn – ook niet meer terugplaatsen.
De Bomenverordening 2016 – waarin onder meer procedures en regels met betrekking tot kapvergunningen staan – is één op één overgeheveld naar Hoofdstuk 7 van de Verordening Fysieke Leefomgeving Baarn 2021. Helaas is ook deze niet door middel van een eenvoudige zoekfunctie op de website van de gemeente te vinden.
Mooi Baarn heeft daarom besloten om het Bomenbeleidsplan en andere daarmee samenhangende regelingen van de gemeente op onze website te plaatsen. De Baarnse burger moet zich immers op de hoogte kunnen stellen van de geldende lokale wet- en regelgeving.
Voor het Bomenbeleidsplan 2013 – 2023 klikt u hier.
De Bomenverordening 2016 vindt u door hier te klikken.
Het Bomenbeheerplan Gemeente Baarn 2017 kunt u lezen door hier te klikken.
En de Groenvisie Gemeente Baarn 2020 door hier te klikken.
Overigens zijn alle documenten ook op te vragen bij de Gemeente Baarn, afdeling Beheer Leefomgeving: Groen, Bomen en Spelen.
Mooi Baarn en de Gemeente Baarn spreken ook veelvuldig over bomenkap, herplant + herplantplicht en de bomenboekhouding. In deze bomenboekhouding dient de herplant van bomen geregistreerd te worden; op 5 juli 2023 is daartoe door de gemeenteraad een motie aangenomen.
Nieuw- en verbouw alsmede energietransitie in verband met de bomen komen in onze gesprekken ook regelmatig voorbij.
Ook zaken als biodiversiteit, bloemrijke bermen, wadi’s, het vergroenen van speelplaatsen en de omgang met langdurige hitte en droogte komen aan de orde tijdens onze gesprekken.
Staatsbosbeer
Net als iedere groenbeheerder kampt Staatsbosbeheer met de gevolgen van (langdurige) droogte en hitte, mede afgewisseld door langdurige regenval. Beuken bijvoorbeeld lijden flink onder de wisselingen in droogte en nattigheid en helaas moeten daardoor diverse beuken in het Baarnse bos worden gekapt. Op diverse plaatsen heeft Staatsbosbeheer proefpercelen ingericht op basis van ‘klimaatslimbosbeheer’: percelen met een verscheidenheid aan klimaatbestendige bomen.
Onderzoek naar en het proberen tegen te gaan van stikstofneerslag is een belangrijk onderdeel van de taken van Staatsbosbeheer en wordt onder meer samengewerkt met universiteiten.
De langdurige droogte en hitte leveren een ander probleem op: brandgevaar.
Samen met de Veiligheidsregio Utrecht, diverse natuurorganisatie en particuliere grondbezitters is en wordt gewerkt aan zogenaamd compartimentering. Een van de complexe vragen die daarbij wordt gesteld is: kan men een bepaald compartiment veilig laten afbranden?
Staatsbosbeheer onderzoekt en praat met de gemeente over het invoeren van – een gedifferentieerde vorm van – betaald parkeren bij Kasteel Groeneveld. Volgens Staatsbosbeheer zijn die extra inkomsten dat hard nodig voor het onderhoud van kasteel en tuin. De meningen zijn hierover verdeeld; de discussie met de gemeente loopt nog.
Net zoals de gemeente onderzoek doet naar de mogelijkheden van waterberging is ook Staatsbosbeheer hiermee bezig. Voorheen waren er zogenaamde rabatten: ophogingen door materialen uit sloten. Maar dat werkt niet meer omdat de sloten droogstaan. Bij een aantal dorpen, zoals bij Amerongen, liep het water vanuit het bos naar beneden het dorp in en daarna direct het riool in. Via waterbergingen stroomt het overtollige water nu de bergingen in en zakt het langzaam in de bodem.
Omgevingsvisie met uitzicht op een mooier Baarn
Een belangrijk aandachtsterrein van Mooi Baarn is de Omgevingsvisie, waaraan de gemeente al tijden werkt. De onderliggende situatieanalyse is al lang geleden gemaakt. De benodigde ‘visie’ ontbreekt echter nog. Mooi Baarn wil graag meedenken om een basis te leggen voor deze visie. Het draait nu vooral om de ‘kosten’, waardoor het gemeentebestuur en de raad worstelen om de financiële begroting sluitend te krijgen. Dat veroorzaakt een ‘moeizame werksfeer’. Voor minder geld en een positieve blik kan gewerkt worden aan de ‘toegevoegde waarde elementen’ van onze gemeente. Daarbij wordt gedacht aan een opbouwende en trotse sfeer binnen de gemeentelijke organisatie en inwoners. Het is een kwestie van ‘hoe je naar alle dossiers kijkt’! Mooi Baarn ziet de kansen en mogelijkheden in plaats van de problemen te belichten.
De Wilhelminabank
In het kader van voornoemde opbouwende samenwerking heeft Mooi Baarn de renovatie van de Wilhelminabank begeleid. Recentelijk hebben wij aan het gemeentebestuur het voorstel gedaan om de ontbrekende plaquette te vernieuwen en de tegels onder de zitting aan te brengen. Hieraan is bijna een jaar gewerkt door beeldend kunstenaar Vic Boissevain en beeldhouwer Michiel van Luijn uit Tiel. De keramische oude tegels zijn inmiddels aangebracht door de heer Rob Koelstra, die eerder ook de herstelwerkzaamheden aan de bank had uitgevoerd.
Bij de viering van ons 675-jarig stadsfeest hopen wij dat de bank in haar oude glorie is teruggebracht.
De Wilhelminavijver
De Wilhelminavijver ligt in het beschermde dorpsgezicht Wilhelminapark. De vijver kampt echter al jaren met een hardnekkig probleem: een lekkende bodem veroorzaakt door slijtage, waardoor het waterpeil steeds verder daalt. De gemeente heeft gekozen voor een duurzame aanpak die de vijver ook in de toekomst in goede staat houdt.
De planning van alle werkzaamheden kunt u vinden op de website van gemeente Baarn.
Jaarrekening 2024. Zie bijlage.
De Belastingdienst heeft Stichting Mooi Baarn aangemerkt als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Voor onze donateurs heeft dat als voordeel dat donaties fiscaal als gift kunnen worden aangemerkt. Voor Stichting Mooi Baarn heeft zo’n ANBI-status als voordeel dat over giften en legaten geen schenkings- of successierechten betaald hoeven worden. Ieder bedrag dat u als donateur aan de Stichting schenkt of nalaat, komt geheel ten goede aan de realisering van de doelstellingen
van Stichting Mooi Baarn.
Mocht u uw jaarlijkse donatie volledig van uw belastbaar inkomen willen aftrekken, dan kunt u overwegen met Stichting Mooi Baarn een “Overeenkomst Periodieke gift in geld” te sluiten. Deze overeenkomst is aan te vragen bij onze secretaris en nadere inlichtingen over dit onderwerp zijn te bekomen bij de penningmeester. U kunt beiden bereiken via ons email-adres info@mooibaarn.nl. Uiteraard staat Stichting Mooi Baarn garant voor de vertrouwelijkheid bij de afhandeling van dergelijke overeenkomsten.
Kijk voor meer informatie op www.belastingdienst.nl.
In november 2021 heeft Stichting Mooi Baarn haar 25-jarig bestaan gevierd door het aanbieden van een Mooi Baarn boom aan de gemeente en het organiseren van een mini-symposium voor 25 van haar donateurs en andere genodigden.
Op 26 november is een plaquette bij de Mooi Baarn Boom, een Ginkgo biloba, onthuld door onze voorzitter, Jenny Hofman, en de burgemeester van Baarn, Mark Röell.




Hierna vond het mini-symposium plaats in de Herberg van Paulus. In haar welkomstwoord heeft Jenny Hofman de rol geschetst van Mooi Baarn in de afgelopen 25 jaar: burgerparticipatie, waarbij het behoud van ons erfgoed, in gebouw en in groen, het belangrijkste aandachtspunt is.
De Ginkgo biloba, de Japanse notenboom, staat symbool voor liefde, hoop en een lang leven. De boom behoort tot de oudste nog levende soort ter wereld en is ongevoelig voor ziekten, plagen, luchtverontreiniging, radioactieve straling en vuur. In deze tijd van klimaatverandering is het planten van bomen een krachtig middel om die verandering te temperen. Mooi Baarn hoopt nog lang te zullen bestaan en onder meer met het planten van deze, de al geschonken en toekomstige bomen haar steentje bij te dragen aan het behoud van het Baarnse prachtige, ook groene, erfgoed.
Mark Röell refereerde in zijn dankwoord aan ons symposium van 2019, waar hij één van de sprekers was. Mooi Baarn werd toen een ‘luis in de pels’ genoemd. Hij gaf aan dat de rol van Mooi Baarn een vorm van burgerparticipatie avant la lettre was en is. Mooi Baarn denkt mee, gaat de dialoog aan en is kritisch-constructief. De gemeente Baarn en Mooi Baarn delen volgens hem dezelfde waarden. Ook ging Mark Röell in op symboliek van de Ginkgo. De overlevingskracht van de boom én dat de boom symbool is van hoop, zijn volgens hem belangrijk en nodig in deze tijd waarin een virus rondwaart in de wereld.
Herman Olde Heuvelt, bestuurslid van Mooi Baarn, haakte bij zijn introductie van de volgende spreker in op de betekenis van de Ginkgo. Het is een monument van feest. Stichting Mooi Baarn kent een rijk verleden en door middel van de boom en dit mini-symposium willen wij onze kritisch-constructieve rol in Baarn blijven vervullen.
Landscaping van een dorp of stad tot ontwikkeling brengen is lastig voor een gemeente. Ook moet Baarn nu een omgevingsvisie ontwikkelen voor de langere termijn, een sfeer creëren waarmee wij in 2030, 2035 ook nog blij zijn.
Dit alles is de reden dat Stichting Mooi Baarn Pieter van Loon heeft gevraagd een lezing te geven. Hij heeft over de hele wereld projecten van grote omvang gerealiseerd op het gebied van landscaping.
Lezing Pieter van Loon
Na een aantal wetenswaardigheden over de Ginkgo ging Pieter van Loon in op de vraag hoe gemeenten, in casus Baarn, omgaan met hun omgeving. Er is al veel geregeld, maar hoe heeft de gemeente Baarn dit geformuleerd? Waar liggen de accenten?
De huidige ’Structuurvisie’ wordt: ‘Omgevingsvisie’. Pieter van Loon heeft diverse documenten onder de loep genomen. In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) van de Rijksoverheid wordt gesproken over ‘Erfgoed als drijvende kracht bij het tot stand komen van een omgevingsvisie’. Deze cultuurhistorische (erfgoed) deskundigheid lijkt bij de gemeente Baarn echter te ontbreken.
Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030, de Groenvisie van gemeente Baarn 2020 passeerden de revue in zijn presentatie.
Pieter van Loon hamerde op de belangrijke lanenstructuur van de gemeente Baarn. Om deze te behouden moet de gemeente bijtijds beginnen met nadenken over vervanging: iedere keer één of een paar zieke bomen vervangen of integraal?
De Baarnse identiteit wordt in de Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030 bepaald door economische waarden, zoals: 1) hoogwaardig wonen, 2) levendig centrum met hoog voorzieningsniveau, 3) groene en blauwe vertoefplekken in een fraaie landschappelijke omgeving, 4) bestendige bedrijvigheid. Bij de waarde van groen in de Groenvisie van Baarn 2020 ligt de nadruk op economische en gezondheidswaarden. De cultuurhistorische waarde komt in de Groenvisie helemaal achteraan, terwijl deze als eerste genoemd zou moeten worden.
Stichting Mooi Baarn moet volgens Pieter van Loon de nadruk leggen op de lanenstructuur.
Ook miste hij in de Toekomstvisie en Structuurvisie van de gemeente het belang van monumentale bomen. Het lijstje met monumentale bomen bestaat slechts uit 12 bomen. Al het particuliere groen (grote villa’s!) moeten ook op de kaart worden opgenomen. En die dienen ook ondersteunend te worden.
Ten aanzien van het Bomenbeleidsplan 2013-2023 van de gemeente Baarn merkte hij op: het is er wel, maar er moeten ook afspraken over worden gemaakt.
Uitreiking winnend kunstwerk
De door Mooi Baarn uitgeschreven prijsvraag in het kader van het lustrum is gewonnen door Vic Boissevain. Hij heeft een schilderij gemaakt van de in 1996 geschonken Tulpenboom in de Pekingtuin; de eerste door Mooi Baarn geschonken boom.
Als prijs werd hem door Jenny Hofman een mini Ginkgo biloba overhandigd. Zijn schilderij zal, ingelijst, op een nog nader te bepalen plek worden opgehangen, naar wij hopen in het Gemeentehuis van Baarn.
Mooi Baarn donateurs
Tenslotte ontvingen 25 (door loting bepaalde) donateurs van Mooi Baarn een mini Ginkgo biloba.
De donateurs die niet aanwezig konden zijn, hebben begin december hun boompje thuis in ontvangst kunnen nemen.
Na het officiële deel kon iedereen napraten, waarbij een glas en warm hapje niet ontbraken.
Na afloop van het symposium ontvingen wij van Nico Brantjes een prachtig gedicht, getiteld “De Ginkgo boom”. Met zijn toestemming is dit gedicht op de website geplaatst: klik hier.
Tot slot
Wij, het bestuur van Stichting Mooi Baarn, kijken met veel plezier terug op de viering van ons lustrum. Vanwege de coronabeperkingen konden we niet groot uitpakken. We denken echter dat we dit desondanks op een mooie wijze hebben kunnen vieren. Met het aanbieden van een Mooi Baarn boom én het organiseren van een mini-symposium over een zeer actueel onderwerp. Ook is Baarn een mooi schilderij rijker en hebben wij 25 van onze donateurs, zonder wie wij onze rol in Baarn niet zouden kunnen vervullen, blij kunnen maken met een kleine geste van waardering.
Overigens hebben wij van medewerkers van de gemeente ook alle medewerking ontvangen; wij zijn hun erkentelijk voor hun creatieve meedenken.
Het bestuur van Stichting Mooi Baarn bestaat uit:
Jenny Hofman - voorzitter Dik Wentink - lid
Tineke Duijnstee - secretaris Hanneke Burgers-Vos - lid
Hans Hillenius - penningmeester Herman Olde Heuvelt - lid
De Raad van de gemeente Baarn heeft gekozen voor de verplaatsing van de Bibliotheek naar een te herbouwen Speeldoos. Dus naar een lastig bereikbare locatie in een woonwijk. Mooi Baarn betreurt dit besluit ten zeerste. Hiermee wordt de bibliotheek honderden meters uit het Centrum geplaatst. Bovendien wordt het een huisvesting op twee etages. Het Centrum zou een mix van cultuur, dienstverlening , horeca en winkels kunnen gaan worden. Een van de belangrijkste pijlers hiervan is nu weggestemd. Mooi Baarn heeft zich, met vele anderen, gedurende jaren ingezet om dit te voorkomen. Brieven aan het college en de Raad, inspraak avonden en één op één gesprekken met de lokale politici mochten niet baten.
De tucht van de cijfers heeft het gewonnen van visie, moed en ondernemingszin. Het zij zo.
De ontwikkelaar zoekt een alternatieve kostendrager voor de renovatie. Oorspronkelijk werd gedacht aan tien woontorens met tachtig appartementen op het terrein van de Marechaussee kazerne en in het Borrebos. Dit leverde veel kritiek en weerstand op. Ook de commerciële haalbaarheid van zoveel excentrisch gelegen, dure appartementen zou mee kunnen spelen. Nu wordt gekeken naar een kostendrager aan de overkant, aan de zijde van, maar niet in het Baarnse bos. Mooi Baarn blijft ook die mogelijke ontwikkeling geïnteresseerd en kritisch volgen.
Naar aanleiding van bovenstaande tekst ontvingen wij van de gemeente de volgende reactie:
“U schrijft: 'Nu wordt gekeken naar een kostendrager aan de overkant, aan de zijde van, maar niet in het Baarnse bos.' Dit klopt niet. Er wordt gekeken naar een alternatief plan voor woningbouw op dezelfde locatie; het Marechausseeterrein. Deze locatie wordt in het plan ook wel 'Alexanderkwartier' genoemd.”
Naast de ontwikkelingen ten aanzien van de Bibliotheek en Speeldoos – waarbij Stichting Mooi Baarn actief haar stem heeft laten horen en nog steeds laat horen – volgen wij nauwlettend, maar doorgaans meer op de achtergrond, diverse andere ontwikkelingen.
Baarn Centraal/Hoogwolde en Villa Parkwijk
In 2020 zijn er ontwikkelingen geweest met betrekking tot de projecten Baarn Centraal en Villa Parkwijk. Het plan voor Villa Parkwijk is te zien via Funda. De plannen die uit de gegevens op internet zijn op te maken zien er niet slecht uit. Daarbij houdt Stichting Mooi Baarn nog een kleine slag om de arm omdat uit die plannen niet goed is op te maken of de integriteit van het hoofdgebouw, een Rijksmonument, is gerespecteerd maar Stichting Mooi Baarn gaat ervan uit dat dat het geval is.
Over de plannen voor Baarn Centraal is Stichting Mooi Baarn minder enthousiast. Onderdeel van het plan zoals te kennen uit de Baarnsche Courant is dat het kantoorgebouw aan de Amalialaan (hierna het Amalia gebouw) gehandhaafd blijft, terwijl het mooie kantoorgebouw van de Universal Studio’s aan de Gerrit van der Veenlaan (hierna Hoogwolde) tegen de grond gaat en daarvoor in de plaats een aantal woningen komt. Stichting Mooi Baarn benadrukt nogmaals het jammer te vinden dat Hoogwolde niet gehandhaafd blijft en omgebouwd wordt naar appartementen, terwijl het Amalia gebouw wel gehandhaafd wordt. Dit laatste gebouw heeft niet de architecturale waarde die Hoogwolde wel heeft. Bovendien blijft met het behouden van het Amalia gebouw ook de lelijke muur bestaan die te zien is achter het gebouw van de Sociëteit, hoek Gerrit van der Veenlaan en Stationsplein. Zou het niet mogelijk zijn om het Amalia gebouw af te breken en daar nieuwe woningen/appartementen te bouwen en in ieder geval een deel van Hoogwolde te laten bestaan? Zeker na de veranderingen die door de Corona perikelen hebben plaatsgevonden, in die zin dat thuiswerken meer de norm wordt en er dus minder behoefte is aan kantoorruimten, verdienen de plannen heroverweging.
Verduurzamen
Stichting Mooi Baarn is verheugd te zien dat in Baarn gedacht wordt aan verduurzamen en ook in inspraak wordt voorzien. Stichting Mooi Baarn blijft dit aandachtig volgen vanuit de gedachte dat het belangrijk is om de energietransitie zo snel en goed mogelijk te voltooien maar wel met behoud van alles wat Baarn mooi maakt.
Overleg gemeente
Nadat Mooi Baarn in het voorjaar van 2020 overleg had gehad met burgemeester Röell en wethouder Jansma, vond in november opnieuw overleg plaats met de burgemeester en wethouder Prakke. Wij hebben met hen onder meer van gedachten gewisseld over zaken als ‘het trafohuisje’ op de Brink, Paleis Soestdijk en Bibliotheek-Speeldoos.
In december heeft Mooi Baarn overleg gehad met wethouder Vissers en een aantal medewerkers van de afdeling Beheer ruimte/omgeving over de voorgenomen bomenkap. Dit ‘groenoverleg’ loopt door in 2021.
Hoewel de standpunten van Mooi Baarn en de gemeente soms diametraal tegenover elkaar liggen, is het nuttig om onze stem te laten horen en van gedachten te blijven wisselen. Ons overleg met de gemeente is gericht op beïnvloeding, niet op actie voeren, en uiteindelijk loopt de besluitvorming via het democratische proces.
Verkeersplan gemeente Baarn
In de Baarnsche Courant is recentelijk enkele malen gepubliceerd over een Mobiliteitsnota die in september door de Gemeenteraad wordt behandeld. Om de Amsterdamsestraatweg te ontlasten, wordt gedacht aan het doortrekken van de weg langs de Praamgracht naar de Bestevaerweg om zodoende woon-werkverkeer uit Soest naar de A1 te leiden. Deze oplossing zou niet de voorkeur hebben van Burgemeester en Wethouders. Stichting Mooi Baarn huldigt vooralsnog het standpunt dat elke maatregel die de, door vele fraaie panden omzoomde, Amsterdamsestraatweg van (zwaar) zakelijk verkeer zou kunnen bevrijden, nadere bestudering verdient.
Maarschalksbos
Stichting Mooi Baarn is bezorgd over het feit dat in de gemeente wordt gesproken over woningbouw in het Maarschalksbos. Bebouwing in het bos is in strijd met de voorwaarden waaronder het bos aan de gemeente is nagelaten. Discussie over het bestaan van het ziekenhuis in het bos is inmiddels achterhaald maar als het ziekenhuis op die locatie niet meer in die vorm gehandhaafd blijft, is het standpunt van Stichting Mooi Baarn dat de locatie moet worden ‘teruggegeven’ aan de natuur.
Donateurs
Ons donateursbestand is stabiel, maar graag doen wij ook deze keer weer een beroep op u om nieuwe donateurs enthousiast te maken voor onze doelstellingen.
De minimale donateursbijdrage bedraagt nog steeds slechts € 15,= per jaar, maar meer mag uiteraard. Ook gezien onze nieuwe ANBI-status kan dat voor donateurs, huidige én nieuwe, fiscaal interessant zijn.
Groen en monumentale bomenlijst
In onze vorige nieuwsbrief (september 2020) hebben wij al ruim aandacht besteed aan het Groen en met name de Bomen in Baarn. Graag brengen wij u op de hoogte van de actuele stand van zaken met betrekking tot dat onderwerp. Stichting Mooi Baarn heeft sinds september 2020 niet stilgezeten.
In de Baarnsche Courant hebben verschillende artikelen gestaan over dit onderwerp. Zowel van de hand van een van onze adviseurs, dr. Joost Stalpers, als afkomstig van Mooi Baarn zelf. Ook heeft Mooi Baarn zich met een brief van 28 oktober 2020 rechtstreeks tot de politiek in Baarn gewend (Gemeenteraad en College).
In de artikelen en de brief van 28 oktober 2020 hebben Joost Stalpers en Mooi Baarn telkenmale hun zorgen uitgesproken over de bomenkap zelf, de procedures er omheen, de communicatie met de burgers van Baarn en het behoud van de monumentale bomen in Baarn.
In een zoom-meeting met de verantwoordelijke wethouder (mevrouw Vissers) en enkele ambtenaren op 15 december 2020 zijn deze zaken besproken. Hoewel Mooi Baarn niet de illusie heeft de plannen van de kap van bomen naar haar hand te kunnen zetten (uiteindelijk beslist immers de politiek) is door de wethouder met name toegezegd dat de communicatie ter zake met de burgers van Baarn verbeterd zou worden.
Toeval of niet, sinds ons gesprek met de wethouder is het aantal (gemeentelijke) publicaties in de Baarnsche Courant sterk toegenomen. Inmiddels hebben enkele fracties uit de Baarnse Gemeenteraad zelfs een motie ten aanzien van de bomenkap ingediend, die het helaas niet heeft gehaald.
Het blijft voor belanghebbenden zaak de gemeentelijke publicaties in de Baarnsche Courant nauwgezet te volgen teneinde eventueel tijdig een bezwaar in te dienen tegen een kenbaar gemaakt kapvoornemen. Dat volgen zou met de toegezegde verbeterde communicatie gemakkelijker moeten worden.
Wij zijn en blijven met de Gemeente in gesprek teneinde het bomenbeleid waar mogelijk te beïnvloeden en zoveel mogelijk waardevolle bomen in Baarn te behouden.
Stichting Mooi Baarn onderzoekt nog de mogelijkheden ten aanzien van de totstandkoming van een monumentale bomenlijst in Baarn.
Jaarrekening 2020
Bekijk hier de jaarrekening
De Belastingdienst heeft Stichting Mooi Baarn aangemerkt als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Voor onze donateurs heeft dat als voordeel dat donaties fiscaal als gift kunnen worden aangemerkt. Voor Stichting Mooi Baarn heeft zo’n ANBI-status als voordeel dat over giften en legaten geen schenkings- of successierechten betaald hoeven worden. Ieder bedrag dat u als donateur aan de Stichting schenkt of nalaat, komt geheel ten goede aan de realisering van de doelstellingen
van Stichting Mooi Baarn.
Mocht u uw jaarlijkse donatie volledig van uw belastbaar inkomen willen aftrekken, dan kunt u overwegen met Stichting Mooi Baarn een “Overeenkomst Periodieke gift in geld” te sluiten. Deze overeenkomst is aan te vragen bij onze secretaris en nadere inlichtingen over dit onderwerp zijn te bekomen bij de penningmeester. U kunt beiden bereiken via ons email-adres info@mooibaarn.nl. Uiteraard staat Stichting Mooi Baarn garant voor de vertrouwelijkheid bij de afhandeling van dergelijke overeenkomsten.
Kijk voor meer informatie op www.belastingdienst.nl.
Symposium
Op gezette tijden wordt een symposium georganiseerd met een thema dat betrekking heeft op de karakteristieke schoonheid van Baarn maar dat vooral gaat over de actualiteit en de recente ontwikkelingen.
Voor dit symposium worden deskundige sprekers uitgenodigd. Alle vrienden/donateurs en ook nauw betrokken bestuurders of ondernemers krijgen hiervoor een uitnodiging.
MOOI BAARN prijs
Wanneer daar een goede reden voor is, zal de Stichting MOOI BAARN een prijs uitreiken aan een persoon of instantie die naar het oordeel van de stichting een bijzondere bijdrage heeft geleverd aan de identiteit van Baarn. Dat kan een bijzondere restauratie zijn maar ook een waardevol nieuw gebouw of een initiatief dat bijdraagt aan hoe de omgang met natuur verbeterd wordt.
MOOI BAARN BOOM
Wanneer de financiën dit toelaten is het de bedoeling dat MOOI BAARN, in samenspraak met de gemeente, een bijzondere boom zal planten op een plek waar deze boom een zichtbare en waardevolle bijdrage aan de omgeving kan geven.
Donateurs van Stichting Mooi Baarn ontvangen jaarlijks minimaal een nieuwsbrief, die overigens ook op de website wordt geplaatst.
Bekijk hier de nieuwsbrieven
Wij vinden het belangrijk dat u kennis wilt nemen van onze inspanningen om Baarn Mooi te houden. We hopen dat u onze activiteiten waardeert en deze wilt (blijven) steunen met een jaarlijkse bijdrage, waarbij wij denken aan een bedrag van € 20,- . Als u meer wilt doneren stellen we dat natuurlijk zeer op prijs.
U kunt zich per mail opgeven – o.v.v. uw naam, adres en email adres – bij: info@mooibaarn.nl
Ons adres is:
Secretariaat Stichting Mooi Baarn
Waldeck Pyrmontlaan 14, 3743 DE Baarn
Alvast heel hartelijk dank.
Postadres: Waldeck Pyrmontlaan 14, 3743 DE Baarn
Mailadres: info@mooibaarn.nl