Stichting Mooi Baarn
voor behoud van
cultureel erfgoed
Lees meer

Mooi Baarn

Karakteristieke villa’s uit de tweede helft van de 19de eeuw en de prachtig bewaard gebleven wijken met een eigen structuur en voorgeschiedenis van eeuwen zijn onlosmakelijk verbonden met de identiteit van Vorstelijk Baarn. De Stichting MOOI BAARN streeft naar behoud en goed beheer van dit culturele erfgoed, waar nadrukkelijk ook de fraaie bomen en het vele groen deel van uitmaken.

In de winkelstraten moet er naar gestreefd worden dat monumentale winkelpanden of karaktervolle voorgevels blijven bestaan. Er dient een aanvaardbare mix te komen van moderne,

goed ingepaste nieuwbouw en traditionele panden, om te voorkomen dat Baarn herschapen wordt in de eenheidsworst die helaas zo kenmerkend is voor veel “moderne” dorpskernen. Wij Baarnaars moeten ons bewust zijn van ons historisch erfgoed en beseffen dat dit juist een wezenlijk deel is van ons woonplezier. Wij moeten ons ook bewust zijn dat onze voorouders deze monumentwaardige zaken hebben gebouwd en bomenlanen hebben aangelegd zodat volgende generaties ook hiervan kunnen genieten. Zo is een toekomst met traditie en kwaliteit mogelijk.

Wat doet mooi baarn

Doelstelling

De Stichting MOOI BAARN is in 1996 opgericht om de publieke en politieke opinies ten aanzien van behoud, beheer en versterking van de karakteristieke kenmerken van het dorp te activeren. Directe aanleiding was het kort na elkaar verdwijnen van de karakteristieke villa’s Hoogwolde en Java. Samen met de Historische Kring Baerne kon ternauwernood worden voorkomen dat ook het oude koetshuis Madoera werd afgebroken. Sindsdien maakt de Stichting MOOI BAARN zich sterk voor het behoud van gebouwen, opstallen, infrastructuur en straatbeeld, maar ook voor monumenten met historische waarde en het voor Baarn kenmerkende groen, inclusief de uitgestrekte bossen en het historische polderlandschap rond het dorp.

Werkwijze

Het zwaartepunt van de inspanningen van MOOI BAARN zal in de toekomst vooral liggen in het voortraject van de besluitvorming wanneer er nog geen vaste besluiten zijn genomen. Specialisten van de stichting zullen in nauw overleg treden met plannenmakers en proberen om zich in een vroeg stadium een oordeel te vormen over allerlei projecten. Kritische en opbouwende meningen met mogelijk alternatieve oplossingen zullen aan het politiek bestuur worden voorgelegd en door middel van publicaties met de Baarnaars worden gecommuniceerd.

Daarnaast worden met enige regelmaat artikelen geplaatst in de Baarnsche Courant over zaken die spelen binnen de gemeente Baarn.

Expertise

Het bestuur van onze stichting bestaat uit leden die hun sporen op diverse terreinen hebben verdiend. Daarnaast beschikken wij over een netwerk van externe deskundigen op verschillende terreinen. Met een stedenbouwkundige, een architect, een jurist, een kunsthistoricus, een retail-deskundige en een bomenspecialist adviseur, is het bestuur in staat in staat een functioneel contact met de gemeente aan te gaan en op basis van een tweerichtingsverkeer projecten te beoordelen en waar mogelijk verbeteringen in aan te kunnen brengen.

Tot op heden is de relatie met de gemeente Baarn goed, waardoor regelmatig een constructief overleg met de diverse ambtenaren mogelijk is.

Interviews

Bekijk de interviews van onze leden!

Hans van der Heide
In het kader van het 25 jarig lustrum van de Stichting Mooi Baarn heeft ondergetekende op 12 juni 2021 gesproken met oud voorzitter Hans van der Heide.

Joost Stalpers
Joost is zo’n 12 ½ jaar bestuurslid geweest van Stichting Mooi Baarn. Hij is indertijd benaderd door Huub van der Aa, bestuurslid van Mooi Baarn en collega van Joost.

Annemiek Dercksen
Vanwege het 25 jarig bestaan van de Stichting Mooi Baarn heeft ondergetekende een gesprek gehad op 22 juni 2021 met oud voorzitter Annemiek Dercksen.

Mooi Baarn bomen

Nieuws

Lustrum Mooi Baarn

In november 2021 heeft Stichting Mooi Baarn haar 25-jarig bestaan gevierd door het aanbieden van een Mooi Baarn boom aan de gemeente en het organiseren van een mini-symposium voor 25 van haar donateurs en andere genodigden.

Op 26 november is een plaquette bij de Mooi Baarn Boom, een Ginkgo biloba, onthuld door onze voorzitter, Jenny Hofman, en de burgemeester van Baarn, Mark Röell.

Hierna vond het mini-symposium plaats in de Herberg van Paulus. In haar welkomstwoord heeft Jenny Hofman de rol geschetst van Mooi Baarn in de afgelopen 25 jaar: burgerparticipatie, waarbij het behoud van ons erfgoed, in gebouw en in groen, het belangrijkste aandachtspunt is.

De Ginkgo biloba, de Japanse notenboom, staat symbool voor liefde, hoop en een lang leven. De boom behoort tot de oudste nog levende soort ter wereld en is ongevoelig voor ziekten, plagen, luchtverontreiniging, radioactieve straling en vuur. In deze tijd van klimaatverandering is het planten van bomen een krachtig middel om die verandering te temperen. Mooi Baarn hoopt nog lang te zullen bestaan en onder meer met het planten van deze, de al geschonken en toekomstige bomen haar steentje bij te dragen aan het behoud van het Baarnse prachtige, ook groene, erfgoed.

Mark Röell refereerde in zijn dankwoord aan ons symposium van 2019, waar hij één van de sprekers was. Mooi Baarn werd toen een ‘luis in de pels’ genoemd. Hij gaf aan dat de rol van Mooi Baarn een vorm van burgerparticipatie avant la lettre was en is. Mooi Baarn denkt mee, gaat de dialoog aan en is kritisch-constructief. De gemeente Baarn en Mooi Baarn delen volgens hem dezelfde waarden. Ook ging Mark Röell in op symboliek van de Ginkgo. De overlevingskracht van de boom én dat de boom symbool is van hoop, zijn volgens hem belangrijk en nodig in deze tijd waarin een virus rondwaart in de wereld.

Herman Olde Heuvelt, bestuurslid van Mooi Baarn, haakte bij zijn introductie van de volgende spreker in op de betekenis van de Ginkgo. Het is een monument van feest. Stichting Mooi Baarn kent een rijk verleden en door middel van de boom en dit mini-symposium willen wij onze kritisch-constructieve rol in Baarn blijven vervullen.

Landscaping van een dorp of stad tot ontwikkeling brengen is lastig voor een gemeente. Ook moet Baarn nu een omgevingsvisie ontwikkelen voor de langere termijn, een sfeer creëren waarmee wij in 2030, 2035 ook nog blij zijn.

Dit alles is de reden dat Stichting Mooi Baarn Pieter van Loon heeft gevraagd een lezing te geven. Hij heeft over de hele wereld projecten van grote omvang gerealiseerd op het gebied van landscaping.

Lezing Pieter van Loon
Na een aantal wetenswaardigheden over de Ginkgo ging Pieter van Loon in op de vraag hoe gemeenten, in casus Baarn, omgaan met hun omgeving. Er is al veel geregeld, maar hoe heeft de gemeente Baarn dit geformuleerd? Waar liggen de accenten?

De huidige ’Structuurvisie’ wordt: ‘Omgevingsvisie’. Pieter van Loon heeft diverse documenten onder de loep genomen. In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) van de Rijksoverheid wordt gesproken over ‘Erfgoed als drijvende kracht bij het tot stand komen van een omgevingsvisie’. Deze cultuurhistorische (erfgoed) deskundigheid lijkt bij de gemeente Baarn echter te ontbreken.

Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030, de Groenvisie van gemeente Baarn 2020 passeerden de revue in zijn presentatie. Pieter van Loon hamerde op de belangrijke lanenstructuur van de gemeente Baarn. Om deze te behouden moet de gemeente bijtijds beginnen met nadenken over vervanging: iedere keer één of een paar zieke bomen vervangen of integraal?

De Baarnse identiteit wordt in de Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030 bepaald door economische waarden, zoals: 1) hoogwaardig wonen,
2) levendig centrum met hoog voorzieningsniveau, 3) groene en blauwe vertoefplekken in een fraaie landschappelijke omgeving, 4) bestendige bedrijvigheid. Bij de waarde van groen in de Groenvisie van Baarn 2020 ligt de nadruk op economische en gezondheidswaarden. De cultuurhistorische waarde komt in de Groenvisie helemaal achteraan, terwijl deze als eerste genoemd zou moeten worden.

Stichting Mooi Baarn moet volgens Pieter van Loon de nadruk leggen op de lanenstructuur.

Ook miste hij in de Toekomstvisie en Structuurvisie van de gemeente het belang van monumentale bomen. Het lijstje met monumentale bomen bestaat slechts uit 12 bomen. Al het particuliere groen (grote villa’s!) moeten ook op de kaart worden opgenomen. En die dienen ook ondersteunend te worden.

Ten aanzien van het Bomenbeleidsplan 2013-2023 van de gemeente Baarn merkte hij op: het is er wel, maar er moeten ook afspraken over worden gemaakt.

Uitreiking winnend kunstwerk
De door Mooi Baarn uitgeschreven prijsvraag in het kader van het lustrum is gewonnen door Vic Boissevain. Hij heeft een schilderij gemaakt van de in 1996 geschonken Tulpenboom in de Pekingtuin; de eerste door Mooi Baarn geschonken boom.

Als prijs werd hem door Jenny Hofman een mini Ginkgo biloba overhandigd. Zijn schilderij zal, ingelijst, op een nog nader te bepalen plek worden opgehangen, naar wij hopen in het Gemeentehuis van Baarn.

Mooi Baarn donateurs
Tenslotte ontvingen 25 (door loting bepaalde) donateurs van Mooi Baarn een mini Ginkgo biloba.
De donateurs die niet aanwezig konden zijn, hebben begin december hun boompje thuis in ontvangst kunnen nemen.

Na het officiële deel kon iedereen napraten, waarbij een glas en warm hapje niet ontbraken.

Na afloop van het symposium ontvingen wij van Nico Brantjes een prachtig gedicht, getiteld “De Ginkgo boom”. Met zijn toestemming is dit gedicht op de website geplaatst: klik hier.klik hier

Tot slot
Wij, het bestuur van Stichting Mooi Baarn, kijken met veel plezier terug op de viering van ons lustrum. Vanwege de coronabeperkingen konden we niet groot uitpakken. We denken echter dat we dit desondanks op een mooie wijze hebben kunnen vieren. Met het aanbieden van een Mooi Baarn boom én het organiseren van een mini-symposium over een zeer actueel onderwerp. Ook is Baarn een mooi schilderij rijker en hebben wij 25 van onze donateurs, zonder wie wij onze rol in Baarn niet zouden kunnen vervullen, blij kunnen maken met een kleine geste van waardering.

Overigens hebben wij van medewerkers van de gemeente ook alle medewerking ontvangen; wij zijn hun erkentelijk voor hun creatieve meedenken.

Het bestuur

Het bestuur van Stichting Mooi Baarn bestaat uit:
Hanneke Burgers-Vos - voorzitter         Dik Wentink - lid
Tineke Duijnstee - secretaris                  Herman Olde Heuvelt - lid
Hans Hillenius - penningmeester       

Het Bosje van IJsendijk, hoe kunnen wij dit erfgoed behouden?

De gemeente Baarn heeft een omgevingsvergunning aangevraagd en aan zichzelf verstrekt voor “het tijdelijk plaatsen van zes woonunits en een (kinder)dagverblijf-unit t.b.v. de opvang van Oekraïense vluchtelingen” op het terrein van het Meander ziekenhuis aan de Molenweg in Baarn.
Mooi Baarn heeft hiertegen bezwaar aangetekend, onder meer omdat deze vergunning in strijd is met de schenkingsvoorwaarden van mejuffrouw IJsendijk. Tevens heeft het bestuur van Mooi Baarn besloten om mee te doen met de door Stichting tot behoud Maarschalksbos gevraagde voorlopige voorziening bij de rechtbank Utrecht.
Wordt vervolgd.

In 1920 schonk mejuffrouw J.M.F. IJsendijk het stuk grond dat bekend is als het Maarschalksbos aan de gemeente Baarn onder een aantal voorwaarden. Deze voorwaarden, voor zover van belang, luiden als volgt (letterlijk geciteerd in oude spelling):

  1. dat gemelde percelen overeenkomstig de tegenwoordige bestemming steeds als wandelplaats zullen moeten dienen en ten allen tijde voor het publiek toegankelijk blijven, dat de percelen steeds door de Gemeente in behoorlijke staat moeten worden onderhouden, opdat het geheel aan zijn bestemming kan blijven beantwoorden.
  2. dat op het onroerend goed nimmer gebouwen zullen mogen worden
    gesteld ...''

Uit bovengemelde bewoordingen kan worden opgemaakt dat niet alleen de gemeente of de erfgenamen van mej. IJsendijk, maar ook de inwoners van Baarn belanghebbenden bij of zelfs begunstigden zijn van deze schenking. Het zijn toch de inwoners van Baarn die kunnen worden aangeduid als ‘het publiek’ in de schenkingsakte. In de jaren zestig heeft de gemeente, op zoek naar een geschikte locatie voor het ziekenhuis, met de erfgenamen van mej. IJsendijk een deal gesloten. Deze overeenkomst hield in dat zij, tegen betaling van een bepaald bedrag, zouden afzien van een mogelijke procedure tegen de gemeente Baarn, als de gemeente in het Bosje van IJsendijk een ziekenhuis zou bouwen ten behoeve van de inwoners van Baarn. Een aantal inwoners van Baarn onder leiding van mr. Groote (advocaat in Baarn) heeft destijds hiertegen geprotesteerd en geprocedeerd, helaas zonder succes. Het is de vraag of eenzelfde procedure in de huidige tijd eenzelfde lot beschoren zou zijn. Wat de gemeente niet heeft erkend toen en in feite ook nu, is dat de schenking niet alleen de gemeente als begunstigde had, maar juist de inwoners van Baarn. Het Maarschalksbos was ten tijde van de schenking ook al open voor het publiek en daarin was toen ook al een hertenkamp gevestigd. De gemeente heeft de schenking aanvaard en daarbij de verplichting op zich genomen om het bos in goede staat van onderhoud te houden (inclusief hertenkamp) en het te laten gebruiken door de inwoners van Baarn en wel zonder bebouwing. Deze visie werd, zoals hiervoor gezegd, door de gemeente ook voor de bouw van het ziekenhuis al bestreden in de hiervoor bedoelde procedure. Volgens de gemeente was “het publiek” te onduidelijk en daarom geen belanghebbende bij de schenkingsovereenkomst.

Naast deze schenking met voorwaarden is er nog een tweede zakelijk recht gevestigd op het bos, namelijk een erfpachtovereenkomst die de gemeente heeft gesloten met het ziekenhuis. Toen het ziekenhuis geen gebruik meer maakte van het zusterhuis is dit afgebroken en daar waar het stond zijn weer bomen geplant. Dit deel maakt daarom feitelijk geen deel meer uit van het gebouwde en heeft haar oorspronkelijke bestemming van bos/park weer teruggekregen.

De gemeente overweegt nu om woningen te bouwen op de plek van het voormalige zusterhuis al dan niet met een zorgkarakter en het ziekenhuis of te herbouwen met zorg/woning bestemming of het gebouw dat er nu staat om te turnen in een (zorg)wooncomplex. Als het ziekenhuis daar - op een paar uitgeklede poliklinieken na - niet meer gevestigd is, is het nu aan de inwoners van Baarn om zich over de toekomst van het bos uit te spreken.

In de verkiezingsprogramma’s voor de gemeenteraadsverkiezingen komt dit onderwerp terug. De meeste partijen staan niet echt negatief tegenover het bebouwen van het bos. Dit vanuit de gedachte dat de woningnood groot is en iedere gemeente, dus ook Baarn, de opdracht heeft om nieuwe woningen te bouwen. Alleen daarbij wordt onvoldoende acht geslagen op de niet minder belangrijke groenopdracht die ook voor de gemeente Baarn geldt, om voldoende bomen te behouden en te planten. De noodzaak om dit te doen is uitermate dringend zoals ook blijkt uit het recent verschenen IPCC-rapport. Bomen zijn essentieel om de effectieve CO2-opname in het halen van klimaatdoelen.

Bij het plan om te bouwen in een bosrijke omgeving wordt altijd gemeld dat er geen boom zal worden gekapt, maar de ervaring leert dat percelen die uitgegeven worden bij nieuwbouwwoningen heel vaak kleiner zijn dan 350 m2 en dan kan er volgens de regelgeving uiteindelijk zonder vergunning toch gekapt worden.
Dus rond iedere woning die in het bos zal verrijzen zullen de bestaande bomen worden gekapt. Misschien gebeurt dat niet meteen, maar uiteindelijk wordt het een kale bedoening.

Mooi Baarn komt op voor het behoud van ons erfgoed. Het Maarschalksbos hoort daar nadrukkelijk ook bij. Voor Mooi Baarn zal dan ook het behoud van het bestaande bos voorop staan. Geen andere gebouwen en geen grotere bouwvlek dan het ziekenhuis dat er nu staat. Als het bestaande gebouw gebruikt blijft voor ZORG, zal ons dat geen zorg zijn, maar tegen uitbreiding van het gebouwde zullen wij ons blijven verzetten.

Hoofdlijnen Beleidsplan

Omgevingsvisie Baarn: hoe kan Baarn eruitzien in 2035?
B&W van Baarn zijn sinds het najaar van 2021 bezig met een onderzoek naar de wensen van de bewoners hoe Baarn er op de langere termijn, denk aan 2035, uit zou moeten zien.

Mooi Baarn heeft hierop in de jubileumviering op 26 november jl., tijdens een mini-symposium over het Omgevingsvisie project (zie ook hierna onder het kopje ‘Lustrumviering’), ingehaakt met een lezing door Pieter van Loon, landschapsarchitect. In zijn lezing heeft hij gebruik gemaakt van de Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030, de Groenvisie van gemeente Baarn 2020, het Bomenbeleidsplan 2013-2023 en de uitvoering ervan.

Uit deze lezing blijkt dat in de visies en de uitvoering nog een aantal hiaten aanwijsbaar is. Bij de ontwikkeling van bovengenoemde visies bleek de keuze van de ‘Identiteit van Baarn’ als laatste onderwerp te zijn beschreven. Dit had volgens Pieter van Loon juist de paraplu moeten zijn, waaronder het gehele toekomstige stadsplan van Baarn, vorm had moeten krijgen. Na akkoord van de Gemeenteraad bleek voorts de uitvoering niet structureel ter hand te zijn genomen, waardoor geplande verbeteringen van Baarn niet tot uitvoering zijn gebracht.

Burgemeester Mark Röell reageerde positief op de lezing en toonde zich verrast door de hiaten in de stadsplannen en de uitvoering daarvan. In de richting van Mooi Baarn stond hij open voor toekomstige aanbevelingen in het nieuwe Omgevingsvisie proces en ziet hij graag de bijdragen van Mooi Baarn tegemoet.

De status van de Omgevingsvisie 2035 is dat een onderzoek naar de situatie van Baarn en de gewenste identiteit is gedaan door LOS, te Vugt. Dit instituut heeft inmiddels haar rapport aan B&W van Baarn gestuurd. Zodra dit rapport wordt vrijgegeven zal onze stichting hierin inzage krijgen.

Eén belangrijk punt van aandacht zal zeker de Brink/Arcade zijn; Mooi Baarn wil streven naar een dorpshart, waar de inwoners van Baarn graag voor ontspanning zullen willen samenkomen. Vanuit dit centrum zou dan de Laanstraat spontaan tot een levendige winkelstraat kunnen opbloeien.

Paleis Soestdijk ontwaakt
Na 18 jaar democratisch ‘wikken en wegen’ over de toekomst van Paleis Soestdijk heeft de Gemeenteraad van Baarn op woensdagavond 2 februari jl. ingestemd met het exploitatieplan van de MeyerBergman Erfgoedgroep (MBE). Soestdijk krijgt een nieuwe ‘vorstelijke’ identiteit, waarin culturele evenementen en presentaties van zakelijke innovatieprojecten hand in hand gaan. Mooi Baarn accepteert uiteraard de democratische besluitvorming en vindt het belangrijk dat het paleis gerenoveerd en als erfgoed behouden kan worden.

Natuurlijk komen er bij de voortgang van een omvangrijk project als deze zaken naar voren die onze aandacht vragen. Wij zullen onder meer de bouw van de luxe appartementen op het Alexanderkwartier en de toename van de verkeersintensiteit op de Amsterdamsestraatweg volgen en willen over een oplossing graag meedenken.

Mooi Baarn is er geen tegenstander van dat de mogelijkheden voor een wandelbrug over de Amsterdamsestraatweg onderzocht worden, maar wij zijn van mening dat de kosten hiervan niet (deels) bij de belastingbetaler mogen worden neergelegd.

De bouw van de appartementen in het Alexanderkwartier en de belasting van de natuur en het verkeer vragen zeker om nog meerdere praktische en esthetische ideeën.

Mooi Baarn zal nauwlettend alle ontwikkelingen, inclusief de gang naar de Raad van State door een aantal partijen, nauwlettend volgen, maar wij zijn voorzichtig positief over een nieuw elan voor Soestdijk.

Groen
Met de gemeente hebben wij inmiddels overleg op structurele basis in een open, constructieve sfeer. Naar aanleiding van de recente bomenkap door Staatsbosbeheer in het Baarnse bos is besloten dat de gemeente een overleg plant tezamen met Staatsbosbeheer en Stichting Mooi Baarn. Ook hebben wij afgesproken om te bekijken hoe wij tot een lijst monumentale bomen kunnen komen.

Monumenten
Enige tijd geleden bleek dat de gemeente haar vastgoed wil verkopen, waaronder Het Nutsgebouw. Aangezien dit gebouw op de gemeentelijke monumentenlijst staat, zijn wij benaderd door bezorgde burgers. Ook heeft één van onze donateurs de gemeente rechtstreeks benaderd. Inmiddels hebben wij begrepen dat deze kwestie de aandacht heeft van de gemeente en Stichting Mooi Baarn zal dit blijven volgen.

Donateurs
Ons donateursbestand is stabiel, maar graag doen wij ook deze keer weer een beroep op u om nieuwe donateurs enthousiast te maken voor onze doelstellingen. In verband met het toenemende aantal activiteiten die op ons afkomen willen we onze begunstigersgroep uitbreiden. Daarmee zou u ons kunnen helpen door twee Baarnaars te vragen via www.mooibaarn.nl donateur  te worden van de stichting.  Zo bouwen we samen aan ons Mooi Baarn! De minimale donateursbijdrage bedraagt nog steeds slechts € 15,=  per jaar, maar meer mag uiteraard. Ook gezien onze nieuwe ANBI-status kan dat voor donateurs, huidige én nieuwe, fiscaal interessant zijn.

Jaarrekening 2021
Bekijk hier de jaarrekening

Vriend worden

De Belastingdienst heeft Stichting Mooi Baarn aangemerkt als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Voor onze donateurs heeft dat als voordeel dat donaties fiscaal als gift kunnen worden aangemerkt. Voor Stichting Mooi Baarn heeft zo’n ANBI-status als voordeel dat over giften en legaten geen schenkings- of successierechten betaald hoeven worden. Ieder bedrag dat u als donateur aan de Stichting schenkt of nalaat, komt geheel ten goede aan de realisering van de doelstellingen
van Stichting Mooi Baarn.

Mocht u uw jaarlijkse donatie volledig van uw belastbaar inkomen willen aftrekken, dan kunt u overwegen met Stichting Mooi Baarn een “Overeenkomst Periodieke gift in geld” te sluiten. Deze overeenkomst is aan te vragen bij onze secretaris en nadere inlichtingen over dit onderwerp zijn te bekomen bij de penningmeester. U kunt beiden bereiken via ons email-adres info@mooibaarn.nl. Uiteraard staat Stichting Mooi Baarn garant voor de vertrouwelijkheid bij de afhandeling van dergelijke overeenkomsten.

Kijk voor meer informatie op www.belastingdienst.nl.

In november 2021 heeft Stichting Mooi Baarn haar 25-jarig bestaan gevierd door het aanbieden van een Mooi Baarn boom aan de gemeente en het organiseren van een mini-symposium voor 25 van haar donateurs en andere genodigden.

Op 26 november is een plaquette bij de Mooi Baarn Boom, een Ginkgo biloba, onthuld door onze voorzitter, Jenny Hofman, en de burgemeester van Baarn, Mark Röell.


Hierna vond het mini-symposium plaats in de Herberg van Paulus. In haar welkomstwoord heeft Jenny Hofman de rol geschetst van Mooi Baarn in de afgelopen 25 jaar: burgerparticipatie, waarbij het behoud van ons erfgoed, in gebouw en in groen, het belangrijkste aandachtspunt is.

De Ginkgo biloba, de Japanse notenboom, staat symbool voor liefde, hoop en een lang leven. De boom behoort tot de oudste nog levende soort ter wereld en is ongevoelig voor ziekten, plagen, luchtverontreiniging, radioactieve straling en vuur. In deze tijd van klimaatverandering is het planten van bomen een krachtig middel om die verandering te temperen. Mooi Baarn hoopt nog lang te zullen bestaan en onder meer met het planten van deze, de al geschonken en toekomstige bomen haar steentje bij te dragen aan het behoud van het Baarnse prachtige, ook groene, erfgoed.

Mark Röell refereerde in zijn dankwoord aan ons symposium van 2019, waar hij één van de sprekers was. Mooi Baarn werd toen een ‘luis in de pels’ genoemd. Hij gaf aan dat de rol van Mooi Baarn een vorm van burgerparticipatie avant la lettre was en is. Mooi Baarn denkt mee, gaat de dialoog aan en is kritisch-constructief. De gemeente Baarn en Mooi Baarn delen volgens hem dezelfde waarden. Ook ging Mark Röell in op symboliek van de Ginkgo. De overlevingskracht van de boom én dat de boom symbool is van hoop, zijn volgens hem belangrijk en nodig in deze tijd waarin een virus rondwaart in de wereld.

Herman Olde Heuvelt, bestuurslid van Mooi Baarn, haakte bij zijn introductie van de volgende spreker in op de betekenis van de Ginkgo. Het is een monument van feest. Stichting Mooi Baarn kent een rijk verleden en door middel van de boom en dit mini-symposium willen wij onze kritisch-constructieve rol in Baarn blijven vervullen.

Landscaping van een dorp of stad tot ontwikkeling brengen is lastig voor een gemeente. Ook moet Baarn nu een omgevingsvisie ontwikkelen voor de langere termijn, een sfeer creëren waarmee wij in 2030, 2035 ook nog blij zijn.

Dit alles is de reden dat Stichting Mooi Baarn Pieter van Loon heeft gevraagd een lezing te geven. Hij  heeft over de hele wereld projecten van grote omvang gerealiseerd op het gebied van landscaping.

Lezing Pieter van Loon
Na een aantal wetenswaardigheden over de Ginkgo ging Pieter van Loon in op de vraag hoe gemeenten, in casus Baarn, omgaan met hun omgeving. Er is al veel geregeld, maar hoe heeft de gemeente Baarn dit geformuleerd? Waar liggen de accenten?

De huidige ’Structuurvisie’ wordt: ‘Omgevingsvisie’. Pieter van Loon heeft diverse documenten onder de loep genomen. In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) van de Rijksoverheid wordt gesproken over ‘Erfgoed als drijvende kracht bij het tot stand komen van een omgevingsvisie’. Deze cultuurhistorische (erfgoed) deskundigheid lijkt bij de gemeente Baarn echter te ontbreken.

Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030, de Groenvisie van gemeente Baarn 2020 passeerden de revue in zijn presentatie.

Pieter van Loon hamerde op de belangrijke lanenstructuur van de gemeente Baarn. Om deze te behouden moet de gemeente bijtijds beginnen met nadenken over vervanging: iedere keer één of een paar zieke bomen vervangen of integraal?

De Baarnse identiteit wordt in de Toekomstvisie en Structuurvisie van gemeente Baarn 2030 bepaald door economische waarden, zoals: 1) hoogwaardig wonen, 2) levendig centrum met hoog voorzieningsniveau, 3) groene en blauwe vertoefplekken in een fraaie landschappelijke omgeving, 4) bestendige bedrijvigheid. Bij de waarde van groen in de Groenvisie van Baarn 2020 ligt de nadruk op economische en gezondheidswaarden. De cultuurhistorische waarde komt in de Groenvisie helemaal achteraan, terwijl deze als eerste genoemd zou moeten worden. 

Stichting Mooi Baarn moet volgens Pieter van Loon de nadruk leggen op de lanenstructuur. 

Ook miste hij in de Toekomstvisie en Structuurvisie van de gemeente het belang van monumentale bomen. Het lijstje met monumentale bomen bestaat slechts uit 12 bomen. Al het particuliere groen (grote villa’s!) moeten ook op de kaart worden opgenomen. En die dienen ook ondersteunend te worden.

Ten aanzien van het Bomenbeleidsplan 2013-2023 van de gemeente Baarn merkte hij op: het is er wel, maar er moeten ook afspraken over worden gemaakt.

Uitreiking winnend kunstwerk
De door Mooi Baarn uitgeschreven prijsvraag in het kader van het lustrum is gewonnen door Vic Boissevain. Hij heeft een schilderij gemaakt van de in 1996 geschonken Tulpenboom in de Pekingtuin; de eerste door Mooi Baarn geschonken boom.

Als prijs werd hem door Jenny Hofman een mini Ginkgo biloba overhandigd. Zijn schilderij zal, ingelijst, op een nog nader te bepalen plek worden opgehangen, naar wij hopen in het Gemeentehuis van Baarn.

Mooi Baarn donateurs
Tenslotte ontvingen 25 (door loting bepaalde) donateurs van Mooi Baarn een mini Ginkgo biloba.
De donateurs die niet aanwezig konden zijn, hebben begin december hun boompje thuis in ontvangst kunnen nemen.

Na het officiële deel kon iedereen napraten, waarbij een glas en warm hapje niet ontbraken.

Na afloop van het symposium ontvingen wij van Nico Brantjes een prachtig gedicht, getiteld “De Ginkgo boom”. Met zijn toestemming is dit gedicht op de website geplaatst: klik hier.

Tot slot
Wij, het bestuur van Stichting Mooi Baarn, kijken met veel plezier terug op de viering van ons lustrum. Vanwege de coronabeperkingen konden we niet groot uitpakken. We denken echter dat we dit desondanks op een mooie wijze hebben kunnen vieren. Met het aanbieden van een Mooi Baarn boom én het organiseren van een mini-symposium over een zeer actueel onderwerp. Ook is Baarn een mooi schilderij rijker en hebben wij 25 van onze donateurs, zonder wie wij onze rol in Baarn niet zouden kunnen vervullen, blij kunnen maken met een kleine geste van waardering.

Overigens hebben wij van medewerkers van de gemeente ook alle medewerking ontvangen; wij zijn hun erkentelijk voor hun creatieve meedenken.

Het bestuur van Stichting Mooi Baarn bestaat uit:
Jenny Hofman - voorzitter                    Dik Wentink - lid
Tineke Duijnstee - secretaris               Hanneke Burgers-Vos - lid
Hans Hillenius - penningmeester       Herman Olde Heuvelt - lid

De Raad van de gemeente Baarn heeft gekozen voor de verplaatsing van de Bibliotheek naar een te herbouwen Speeldoos. Dus naar een lastig bereikbare locatie in een woonwijk. Mooi Baarn betreurt dit besluit ten zeerste. Hiermee wordt de bibliotheek honderden meters uit het Centrum geplaatst. Bovendien wordt het een huisvesting op twee etages. Het Centrum zou een mix van cultuur, dienstverlening , horeca en winkels kunnen gaan worden. Een van de belangrijkste pijlers hiervan is nu weggestemd. Mooi Baarn heeft zich, met vele anderen, gedurende jaren ingezet om dit te voorkomen. Brieven aan het college en de Raad, inspraak avonden en één op één gesprekken met de lokale politici mochten niet baten.
 
De tucht van de cijfers heeft het gewonnen van visie, moed en ondernemingszin. Het zij zo.

De ontwikkelaar zoekt een alternatieve kostendrager voor de renovatie. Oorspronkelijk werd gedacht aan tien woontorens met tachtig appartementen op het terrein van de Marechaussee kazerne en in het Borrebos. Dit leverde veel kritiek en weerstand op. Ook de commerciële haalbaarheid van zoveel excentrisch gelegen, dure appartementen zou mee kunnen spelen. Nu wordt gekeken naar een kostendrager aan de overkant, aan de zijde van, maar niet in het Baarnse bos. Mooi Baarn blijft ook die mogelijke ontwikkeling geïnteresseerd en kritisch volgen.

Naar aanleiding van bovenstaande tekst ontvingen wij van de gemeente de volgende reactie:
“U schrijft: 'Nu wordt gekeken naar een kostendrager aan de overkant, aan de zijde van, maar niet in het Baarnse bos.'  Dit klopt niet. Er wordt gekeken naar een alternatief plan voor woningbouw op dezelfde locatie; het Marechausseeterrein. Deze locatie wordt in het plan ook wel 'Alexanderkwartier' genoemd.”

Naast de ontwikkelingen ten aanzien van de Bibliotheek en Speeldoos – waarbij Stichting Mooi Baarn actief haar stem heeft laten horen en nog steeds laat horen – volgen wij nauwlettend, maar doorgaans meer op de achtergrond, diverse andere ontwikkelingen. 

Baarn Centraal/Hoogwolde en Villa Parkwijk
In 2020 zijn er ontwikkelingen geweest met betrekking tot de projecten Baarn Centraal en Villa Parkwijk. Het plan voor Villa Parkwijk is te zien via Funda. De plannen die uit de gegevens op internet zijn op te maken zien er niet slecht uit. Daarbij houdt Stichting Mooi Baarn nog een kleine slag om de arm omdat uit die plannen niet goed is op te maken of de integriteit van het hoofdgebouw, een Rijksmonument, is gerespecteerd maar Stichting Mooi Baarn gaat ervan uit dat dat het geval is.

Over de plannen voor Baarn Centraal is Stichting Mooi Baarn minder enthousiast. Onderdeel van het plan zoals te kennen uit de Baarnsche Courant is dat het kantoorgebouw aan de Amalialaan (hierna het Amalia gebouw) gehandhaafd blijft, terwijl het mooie kantoorgebouw van de Universal Studio’s aan de Gerrit van der Veenlaan (hierna Hoogwolde) tegen de grond gaat en daarvoor in de plaats een aantal woningen komt. Stichting Mooi Baarn benadrukt nogmaals het jammer te vinden dat Hoogwolde niet gehandhaafd blijft en omgebouwd wordt naar appartementen, terwijl het Amalia gebouw wel gehandhaafd wordt. Dit laatste gebouw heeft niet de architecturale waarde die Hoogwolde wel heeft. Bovendien blijft met het behouden van het Amalia gebouw ook de lelijke muur bestaan die te zien is achter het gebouw van de Sociëteit, hoek Gerrit van der Veenlaan en Stationsplein. Zou het niet mogelijk zijn om het Amalia gebouw af te breken en daar nieuwe woningen/appartementen te bouwen en in ieder geval een deel van Hoogwolde te laten bestaan? Zeker na de veranderingen die door de Corona perikelen hebben plaatsgevonden, in die zin dat thuiswerken meer de norm wordt en er dus minder behoefte is aan kantoorruimten, verdienen de plannen heroverweging.

Verduurzamen
Stichting Mooi Baarn is verheugd te zien dat in Baarn gedacht wordt aan verduurzamen en ook in inspraak wordt voorzien. Stichting Mooi Baarn blijft dit aandachtig volgen vanuit de gedachte dat het belangrijk is om de energietransitie zo snel en goed mogelijk te voltooien maar wel met behoud van alles wat Baarn mooi maakt.

Overleg gemeente
Nadat Mooi Baarn in het voorjaar van 2020 overleg had gehad met burgemeester Röell en wethouder Jansma, vond in november opnieuw overleg plaats met de burgemeester en wethouder Prakke. Wij hebben met hen onder meer van gedachten gewisseld over zaken als ‘het trafohuisje’ op de Brink, Paleis Soestdijk en Bibliotheek-Speeldoos.
 
In december heeft Mooi Baarn overleg gehad met wethouder Vissers en een aantal medewerkers van de afdeling Beheer ruimte/omgeving over de voorgenomen bomenkap. Dit ‘groenoverleg’ loopt door in 2021.
 
Hoewel de standpunten van Mooi Baarn en de gemeente soms diametraal tegenover elkaar liggen, is het nuttig om onze stem te laten horen en van gedachten te blijven wisselen. Ons overleg met de gemeente is gericht op beïnvloeding, niet op actie voeren, en uiteindelijk loopt de besluitvorming via het democratische proces.

Verkeersplan gemeente Baarn
In de Baarnsche Courant is recentelijk enkele malen gepubliceerd over een Mobiliteitsnota die in september door de Gemeenteraad wordt behandeld. Om de Amsterdamsestraatweg te ontlasten, wordt gedacht aan het doortrekken van de weg langs de Praamgracht naar de Bestevaerweg om zodoende woon-werkverkeer uit Soest naar de A1 te leiden. Deze oplossing zou niet de voorkeur hebben van Burgemeester en Wethouders. Stichting Mooi Baarn huldigt vooralsnog het standpunt dat elke maatregel die de, door vele fraaie panden omzoomde, Amsterdamsestraatweg van (zwaar) zakelijk verkeer zou kunnen bevrijden, nadere bestudering verdient.

Maarschalksbos
Stichting Mooi Baarn is bezorgd over het feit dat in de gemeente wordt gesproken over woningbouw in het Maarschalksbos. Bebouwing in het bos is in strijd met de voorwaarden waaronder het bos aan de gemeente is nagelaten. Discussie over het bestaan van het ziekenhuis in het bos is inmiddels achterhaald maar als het ziekenhuis op die locatie niet meer in die vorm gehandhaafd blijft, is het standpunt van Stichting Mooi Baarn dat de locatie moet worden ‘teruggegeven’ aan de natuur.

Donateurs
Ons donateursbestand is stabiel, maar graag doen wij ook deze keer weer een beroep op u om nieuwe donateurs enthousiast te maken voor onze doelstellingen.
De minimale donateursbijdrage bedraagt nog steeds slechts € 15,=  per jaar, maar meer mag uiteraard. Ook gezien onze nieuwe ANBI-status kan dat voor donateurs, huidige én nieuwe, fiscaal interessant zijn.

Groen en monumentale bomenlijst
In onze vorige nieuwsbrief (september 2020) hebben wij al ruim aandacht besteed aan het Groen en met name de Bomen in Baarn. Graag brengen wij u op de hoogte van de actuele stand van zaken met betrekking tot dat onderwerp. Stichting Mooi Baarn heeft sinds september 2020 niet stilgezeten.
 
In de Baarnsche Courant hebben verschillende artikelen gestaan over dit onderwerp. Zowel van de hand van een van onze adviseurs, dr. Joost Stalpers, als afkomstig van Mooi Baarn zelf. Ook heeft Mooi Baarn zich met een brief van 28 oktober 2020 rechtstreeks tot de politiek in Baarn gewend (Gemeenteraad en College).
In de artikelen en de brief van 28 oktober 2020 hebben Joost Stalpers en Mooi Baarn telkenmale hun zorgen uitgesproken over de bomenkap zelf, de procedures er omheen, de communicatie met de burgers van Baarn en het behoud van de monumentale bomen in Baarn.
 
In een zoom-meeting met de verantwoordelijke wethouder (mevrouw Vissers) en enkele ambtenaren op 15 december 2020 zijn deze zaken besproken. Hoewel Mooi Baarn niet de illusie heeft de plannen van de kap van bomen naar haar hand te kunnen zetten (uiteindelijk beslist immers de politiek) is door de wethouder met name toegezegd dat de communicatie ter zake met de burgers van Baarn verbeterd zou worden.
Toeval of niet, sinds ons gesprek met de wethouder is het aantal (gemeentelijke) publicaties in de Baarnsche Courant sterk toegenomen. Inmiddels hebben enkele fracties uit de Baarnse Gemeenteraad zelfs een motie ten aanzien van de bomenkap ingediend, die het helaas niet heeft gehaald.
 
Het blijft voor belanghebbenden zaak de gemeentelijke publicaties in de Baarnsche Courant nauwgezet te volgen teneinde eventueel tijdig een bezwaar in te dienen tegen een kenbaar gemaakt kapvoornemen. Dat volgen zou met de toegezegde verbeterde communicatie gemakkelijker moeten worden.
 
Wij zijn en blijven met de Gemeente in gesprek teneinde het bomenbeleid waar mogelijk te beïnvloeden en zoveel mogelijk waardevolle bomen in Baarn te behouden.
 
Stichting Mooi Baarn onderzoekt nog de mogelijkheden ten aanzien van de totstandkoming van een monumentale bomenlijst in Baarn.

Jaarrekening 2020
Bekijk hier de jaarrekening


 

De Belastingdienst heeft Stichting Mooi Baarn aangemerkt als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Voor onze donateurs heeft dat als voordeel dat donaties fiscaal als gift kunnen worden aangemerkt. Voor Stichting Mooi Baarn heeft zo’n ANBI-status als voordeel dat over giften en legaten geen schenkings- of successierechten betaald hoeven worden. Ieder bedrag dat u als donateur aan de Stichting schenkt of nalaat, komt geheel ten goede aan de realisering van de doelstellingen
van Stichting Mooi Baarn.

Mocht u uw jaarlijkse donatie volledig van uw belastbaar inkomen willen aftrekken, dan kunt u overwegen met Stichting Mooi Baarn een “Overeenkomst Periodieke gift in geld” te sluiten. Deze overeenkomst is aan te vragen bij onze secretaris en nadere inlichtingen over dit onderwerp zijn te bekomen bij de penningmeester. U kunt beiden bereiken via ons email-adres info@mooibaarn.nl. Uiteraard staat Stichting Mooi Baarn garant voor de vertrouwelijkheid bij de afhandeling van dergelijke overeenkomsten.

Kijk voor meer informatie op www.belastingdienst.nl.

Zie Word vriend van Mooi Baarn

Activiteiten

Hierbij een greep uit de verschillende activiteiten en evenementen die MOOI BAARN organiseert.

Symposium
Op gezette tijden wordt een symposium georganiseerd met een thema dat betrekking heeft op de karakteristieke schoonheid van Baarn maar dat vooral gaat over de actualiteit en de recente ontwikkelingen.
Voor dit symposium worden deskundige sprekers uitgenodigd. Alle vrienden/donateurs en ook nauw betrokken bestuurders of ondernemers krijgen hiervoor een uitnodiging.

 MOOI BAARN prijs
Wanneer daar een goede reden voor is, zal de Stichting MOOI BAARN een prijs uitreiken aan een persoon of instantie die naar het oordeel van de stichting een bijzondere bijdrage heeft geleverd aan de identiteit van Baarn. Dat kan een bijzondere restauratie zijn maar ook een waardevol nieuw gebouw.

MOOI BAARN BOOM
Wanneer de financiën dit toelaten is het de bedoeling dat MOOI BAARN, in samenspraak met de gemeente, een bijzondere boom zal planten op een plek waar deze boom een zichtbare en waardevolle bijdrage aan de omgeving kan geven. 

Nieuwsbrief

Om u informatie te geven over projecten waar MOOI BAARN mee bezig is, zal twee keer per jaar een nieuwsbrief aan u worden verzonden die overigens ook op de website zal worden geplaatst. 
Bekijk hier de nieuwsbrieven

Aanmelden nieuwsbrief

Word vriend van Mooi Baarn

Wilt u meewerken om Baarn Mooi te houden, word dan donateur van de Stichting Mooi Baarn.
Stichting Mooi Baarn is aangemerkt als ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling).
RSIN-nummer van Mooi Baarn: 804709452

Wij vinden het belangrijk dat u kennis wilt nemen van onze inspanningen om Baarn Mooi te houden. We hopen dat u onze activiteiten waardeert en deze wilt (blijven) steunen met een jaarlijkse bijdrage, waarbij wij denken aan een bedrag van € 15,- . Als u meer wilt doneren stellen we dat natuurlijk zeer op prijs.

U kunt zich per mail of schriftelijk opgeven, o.v.v. uw naam, adres en email adres bij:
Tineke Duijnstee, secretaris Stichting Mooi Baarn
Waldeck Pyrmontlaan 14, 3743 DE Baarn
info@mooibaarn.nl

Ons rekeningnummer is: NL50ABNA0620974648 t.n.v. Stichting Mooi Baarn

Alvast heel hartelijk dank.

Contact

Postadres: Waldeck Pyrmontlaan 14, 3743 DE Baarn
Mailadres: info@mooibaarn.nl